Μετάβαση στους συνδέσμους ταχείας πλοήγησης (Q) | Χάρτης Ιστοσελίδας (X)  
 

Επικοινωνία

Ενημέρωση

Έργα

Πολιτική

Ποιοι είμαστε

Αρχική
  Πολιτική

Navigation bar index icon Είστε στη σελίδα: ΕΣΑμεΑ > Πολιτική > Απασχόληση
printer friently layout link icon

Απασχόληση


Η κατοχύρωση της εργασίας αποτελεί βασικό παράγοντα οικονομικής αυτονομίας των ατόμων με αναπηρία, ενίσχυση της αυτό–εκτίμησης και ενεργής συμμετοχής στον τόπο που ζουν. Για να επιτευχθεί όμως αυτό απαιτείται εξίσωση των ευκαιριών, καταπολέμηση των διακρίσεων που βιώνουν καθημερινά τα άτομα με αναπηρία, νομοθεσία ίσης μεταχείρισης και ανάπτυξη θετικών μέτρων πολιτικής. ¶λλωστε στο άρθρο 21 παρ. 6 του αναθεωρημένου Συντάγματος της Χώρας, περιλαμβάνεται η συνταγματική επιταγή της θέσπισης μέτρων και πολιτικών για την επαγγελματική ένταξη των ατόμων με αναπηρία, την οποία και σας παραθέτουμε: "Τα άτομα με αναπηρίες έχουν δικαίωμα να απολαμβάνουν μέτρων που εξασφαλίζουν την αυτονομία, την επαγγελματική ένταξη και τη συμμετοχή τους στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της Χώρας".





Η θέση της ΕΣΑμεΑ για το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Απασχόληση 2004 (ΕΣΔΑ 2004)


Από το έτος 1998 – που καθιερώθηκε η διαδικασία κατάρτισης και υποβολής του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την Απασχόληση κάθε κράτους – μέλους της Ε.Ε. προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή – η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία συνεισφέρει στη διαδικασία προετοιμασίας του ΕΣΔΑ μέσω της υποβολής προτάσεων της. Πιστεύουμε ότι η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και η υιοθέτηση από την ελληνική Πολιτεία μιας πολιτικής ένταξης των ατόμων με αναπηρία, αποτελούν βασικά στοιχεία του σύγχρονου τρόπου προσέγγισης της αναπηρίας και διασφάλισης των δικαιωμάτων των πολιτών με αναπηρία στη χώρα μας.


Όσον αφορά στο ΕΣΔΑ 2004, βασική μας επιδίωξη ήταν να δώσει τη νέα δημιουργική σύνθεση που θα μεγιστοποιεί τα οφέλη που συνεπάγεται ο σχεδιασμός και η υλοποίηση συνδυασμένων πολιτικών στο πλαίσιο μιας ολιστικής προσέγγισης του ζητήματος της απασχόλησης των ατόμων με αναπηρία.


Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία υποστήριξε ότι για την ουσιαστική συμβολή του ΕΣΔΑ 2004 στην επίλυση των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία στον τομέα της απασχόλησης έπρεπε να ληφθούν υπόψη οι παρακάτω αρχές:


  • Τα άτομα με αναπηρία αποτελούν μια ανομοιογενή ομάδα πληθυσμού. Παρόλο που πολλά άτομα με αναπηρία μοιράζονται κοινές εμπειρίες σε ότι αφορά στην αγορά εργασίας, ως ομάδα παρουσιάζει μεγάλη ανομοιογένεια. Οι εμπειρίες τους στην απασχόληση ποικίλουν και αφορούν μια ευρεία κλίμακα διαφορετικών δεξιοτήτων, δυνατοτήτων και ιδιαίτερων αναγκών που είναι αποτέλεσμα της συγκεκριμένης κατηγορίας αναπηρίας.
  • Τα άτομα με αναπηρία πολλές φορές αντιμετωπίζουν πολλαπλές διακρίσεις, δηλαδή διακρίσεις λόγω αναπηρίας σε συνδυασμό και με άλλες αιτίες διάκρισης όπως το φύλο, η ηλικία, η εθνικότητα κλπ. Για παράδειγμα οι γυναίκες με αναπηρία είναι συχνά σε πιο μειονεκτική θέση από ότι οι άντρες με αναπηρία. ¶λλωστε το ψήφισμα του Συμβουλίου της 15ης Ιουλίου 2003 που αφορά στην προώθηση της απασχόλησης και της κοινωνικής ενσωμάτωσης των ατόμων με αναπηρία αναφέρεται στη δέουσα προσοχή που πρέπει να δοθεί στα θέματα που αφορούν στις γυναίκες με αναπηρία.
  • Η διασφάλιση της πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στα γενικά μέτρα που υλοποιούνται για τη βελτίωση της απασχολησιμότητας, αλλά και για την ένταξη στην αγορά εργασίας, χωρίς όμως αυτό να συνεπάγεται την κατάργηση της λήψης ειδικών μέτρων.
  • Η εξάλειψη των εμποδίων που υψώνονται στην ένταξη των ατόμων με αναπηρία στην αγορά εργασίας απαιτεί την άρση των εμποδίων και σε άλλους τομείς όπως για παράδειγμα στην Εκπαίδευση, στην Κατάρτιση, στην Κοινωνία της Πληροφορίας, στις Μεταφορές, στο Δομημένο Περιβάλλον, στα Τεχνικά Βοηθήματα κλπ. Η εξάλειψη όλων των εμποδίων μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο μέσω μίας ολιστικής προσέγγισης του θέματος και κατ' επέκταση ολοκληρωμένων και συντονισμένων μέτρων δράσης.

Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία πρότεινε τα εξής:


  1. Την οριζόντια ένταξη της διάστασης της αναπηρίας (mainstreaming) σε ολόκληρο το ΕΣΔΑ. Για την αποτελεσματική εφαρμογή αυτής της αρχής απαιτείται τα άτομα με αναπηρία ως ομάδα πληθυσμού να επωφελούνται από τη λήψη γενικών μέτρων, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει την κατάργηση του σχεδιασμού ή την μη λήψη ειδικών μέτρων.
  2. Την περάτωση της διαδικασίας ενσωμάτωσης και εφαρμογής των διατάξεων της Οδηγίας 2000/78/Εκ του Συμβουλίου της 27ης Νοεμβρίου 2000 "για τη διαμόρφωση γενικού πλαισίου για την ίση μεταχείριση στην απασχόληση και την εργασία" στην εθνική μας νομοθεσία, καθώς και την επέκταση της αρχής της ίσης μεταχείρισης πέραν του τομέα της απασχόλησης, σε όλους τους τομείς ζωής των ατόμων με αναπηρία, καλύπτοντας και τους τομείς που αναφέρονται στις διατάξεις της Οδηγίας 2000/43, διότι τα άτομα με αναπηρία υφίστανται αποκλεισμούς και διακρίσεις σε όλους τους τομείς της ζωής τους – και όχι μόνο στον τομέα της απασχόλησης. Μόνο η θέσπιση ευρείας νομοθεσίας καταπολέμησης των διακρίσεων μπορεί να συμβάλλει ουσιαστικά στην άρση των διακρίσεων και του αποκλεισμού που υφίσταται αυτή η πληθυσμιακή ομάδα (βλ. υπ' αριθμ. πρωτ. 909/19–07–2004 υπόμνημά μας).
  3. Τη λήψη μέτρων για τις οικογένειες που έχουν και συντηρούν ένα μέλος με αναπηρία, δεδομένου ότι αυτές οι οικογένειες απειλούνται περισσότερο από την φτώχεια και τον αποκλεισμό. Συνήθως οι μητέρες των παιδιών με βαριά αναπηρία (νοητική υστέρηση, αυτισμό κλπ.) εξαναγκάζονται να μένουν εκτός αγοράς εργασίας, γεγονός το οποίο έχει ως συνέπεια τη μείωση του οικογενειακού εισοδήματος, τη μη άμεση ασφάλιση και κατ' επέκταση την αδυναμία θεμελίωσης συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων. Έτσι λοιπόν επιβάλλεται στις πολιτικές που προωθούν την ισότητα των φύλων η λήψη μέτρων πολιτικής για την ενίσχυση των μητέρων που έχουν παιδιά με αναπηρία.
  4. Την προτεραιότητα (αυξημένη μοριοδότηση) των ατόμων με αναπηρία, των μητέρων με παιδιά με αναπηρία και των γονέων που μεγαλώνουν παιδιά με αναπηρία σε μονογονεϊκές οικογένειες στην κάλυψη θέσεων μερικής απασχόλησης. Οι θέσεις μερικής απασχόλησης είναι χρήσιμες για όλες τις προαναφερόμενες κατηγορίες του πληθυσμού που είτε λόγω της κατηγορίας της αναπηρίας, είτε λόγω του περιορισμένου χρόνου τους που απορρέει από την ανατροφή παιδιού με αναπηρία δεν μπορούν να ενταχθούν στην πλήρη απασχόληση.
  5. Την ανάπτυξη ειδικών μορφών απασχόλησης (υποστηριζόμενη απασχόληση) για τα άτομα με αναπηρία που δεν έχουν τη δυνατότητα (λόγω της κατηγορίας της αναπηρίας, όπως πχ νοητική υστέρηση, αυτισμός κλπ) να ενταχθούν στην αγορά εργασίας. Οι πολιτικές για την απασχόληση οφείλουν να λαμβάνουν υπόψη τους την ανομοιογένεια του πληθυσμού των ατόμων με αναπηρία για αυτό και μια σύγχρονη πολιτική για την απασχόληση πρέπει να έχει ως βασική αρχή της τη θέσπιση εναλλακτικών μορφών απασχόλησης.
  6. Τη λήψη ενεργών μέτρων πολιτικής με σκοπό την προστασία από την απόλυση των ατόμων με αναπηρία.
  7. Την ενίσχυση της προσπάθειας για την πρόσβαση των ατόμων με αναπηρία στην Κοινωνία της Πληροφορίας.
  8. Την λήψη μέτρων για την ενίσχυση της άσκησης επιχειρηματικής δραστηριότητας των ΑμεΑ, όπως ήδη πραγματοποιήθηκε μέσω του Τομεακού Επιχειρησιακού Προγράμματος "Ανταγωνιστικότητα" (Γ΄ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης) του Υπουργείου Ανάπτυξης "Ενίσχυση της Επιχειρηματικότητας Ατόμων με Αναπηρία" (δράση 2.8.3).
  9. Την τακτική εφαρμογή του ν. 2643/1998 σύμφωνα με τις νομικά κατοχυρωμένες προθεσμίες και συνεπώς την απρόσκοπτη έκδοση των σχετικών προκηρύξεων.
  10. Την απρόσκοπτη και τακτική έκδοση προκηρύξεων πλήρωσης θέσεων εργασίας για συγκεκριμένες κατηγορίες αναπηρίας, όπως είναι οι τυφλοί, οι οποίοι τοποθετούνται σε θέσεις εργασίας τηλεφωνητών.
  11. Την ένταξη της διάστασης της αναπηρίας σε όλες τις έρευνες για το γενικό πληθυσμό που εκπονεί το Εθνικό Παρατηρητήριο της Απασχόλησης, καθώς και την εκπόνηση ειδικών ερευνών για τα ΑμεΑ.


Η θέση της ΕΣΑμεΑ για το Ν.2643/98


Η ΕΣΑμεΑ, ο τριτοβάθμιος κοινωνικό–συνδικαλιστικός φορέας του αναπηρικού κινήματος της χώρας, με ιδιαίτερη επιμονή διεκδίκησε για αρκετά χρόνια την τροποποίηση και συμπλήρωση του Ν.1648/86, με στόχο την ουσιαστική βελτίωσή του και την ισχυρότερη θωράκισή του.


Το 1998, η ψήφιση του Ν.2643/98 βρήκε σύμφωνο το αναπηρικό κίνημα δεδομένου ότι ο νέος Νόμος ικανοποιούσε το βασικό αίτημά μας που ήταν η εισαγωγή και η εφαρμογή αντικειμενικών κριτηρίων και μοριοδότησης (άρθρο 4).


Όμως κατά την εφαρμογή του προέκυψαν προβλήματα, τα οποία αφορούσαν κυρίως:


  1. στην έλλειψη προσωπικού και κυρίως εξειδικευμένου προσωπικού
  2. την καθυστέρηση των προκηρύξεων,
  3. τις Υγειονομικές Επιτροπές του ΙΚΑ που είτε αδυνατούσαν να εξυπηρετήσουν το μεγάλο αριθμό ατόμων με αναπηρία, είτε δεν λειτουργούσαν σε κάποιες περιοχές της χώρας,
  4. την πολυπλοκότητα και τη γραφειοκρατία του Νόμου,
  5. την προσβασιμότητα των χώρων κατάθεσης των αιτήσεων.

Με δεδομένα τα παραπάνω προβλήματα, η ΕΣΑμεΑ αιτήθηκε την τροποποίηση του Ν.2643/98 και υπέβαλλε τις προτάσεις της για τη βελτίωση του, βάσει της εμπειρίας από την εφαρμογή του νόμου μέχρι τότε. Ο Ν.2643/98 τροποποιήθηκε από το Ν.2956/01 άρθρο 31.


Παρέμειναν όμως σημαντικά προβλήματα όσον αφορά στη διαδικασία εφαρμογής του Νόμου. Συγκεκριμένα:


  1. η ελλιπής υποστήριξη που παρείχε ο ΟΑΕΔ για την εφαρμογή του Νόμου λόγω έλλειψης καταρτισμένου και μόνιμου προσωπικού,
  2. η έλλειψη μόνιμων και προσβάσιμων γραφείων και αιθουσών που πραγματοποιούνταν οι συνεδριάσεις των Επιτροπών του άρθρου 9 του Ν.2643/98,
  3. η έλλειψη καταρτισμένου προσωπικού για τον έλεγχο και τη μηχανογραφική επεξεργασία των στοιχείων και των δικαιολογητικών,
  4. η μη εκπροσώπηση της ΕΣΑμεΑ, ως επίσημου Κοινωνικού Εταίρου της Πολιτείας σε θέματα ατόμων με αναπηρία, στην Κεντρική Επιτροπή του Νόμου.

Ο Ν.3227/04 αποτελεί την τελευταία τροποποίηση του Ν.2643/98 και στοχεύει στην επίλυση των προβλημάτων που προέκυψαν κατά την εφαρμογή του Ν.2643/98, ο οποίος όμως μέχρι σήμερα δεν έχει δοκιμαστεί στην πράξη δεδομένου ότι δεν έχει δημοσιευθεί η προκήρυξη του έτους 2004.


Βέβαια, ως Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία βασικό αίτημά μας παραμένει η ψήφιση ενός ξεχωριστού νόμου ποσόστωσης και προστασίας των ατόμων με αναπηρία, δεδομένου ότι αποτελούν μια ιδιαίτερα ευάλωτη ομάδα πληθυσμού οι ανάγκες της οποίας διαφοροποιούνται σε σχέση με τις άλλες κατηγορίες που προστατεύει ο Ν.2643/98. Επίσης, η ψήφιση ενός ξεχωριστού νόμου ποσόστωσης για τα άτομα με αναπηρία μπορεί να δώσει λύση στο πρόβλημα της χρονοβόρας διαδικασίας που απαιτείται για την εφαρμογή του υφιστάμενου νόμου.


Αναμφίβολα, ο Ν.2643/98 έχει συμβάλλει στην ενσωμάτωση των ατόμων με αναπηρία στην αγορά εργασίας, και σε συνδυασμό πάντα με άλλα μέτρα και πολιτικές, δεδομένου ότι το ζήτημα της απασχόλησης απαιτεί ολιστική προσέγγιση γιατί σχετίζεται και με άλλους παράγοντες όπως η πρόσβαση στην εκπαίδευση, η πρόσβαση στα μέσα μαζικής μεταφοράς, αποτελεί ένα βασικό μέσο επαγγελματικής αποκατάστασης και κοινωνικής ένταξης των ατόμων με αναπηρία.


Αναφορά όμως πρέπει να γίνει στα προβλήματα που εντοπίζονται μέσα στο χώρο της απασχόλησης, αφού δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις που τα άτομα με αναπηρία που έχουν τοποθετηθεί σε θέση εργασίας αντιμετωπίζονται ως δεύτερης κατηγορίας υπάλληλοι, βιώνουν διακρίσεις και άνιση μεταχείριση.


Επίσης, ως ΕΣΑμεΑ προτείνουμε να εφαρμοσθούν συμπληρωματικά μέτρα σε συνδυασμό με την υποχρεωτική για τον εργοδότη πρόσληψη ατόμων με αναπηρία βάσει του Ν.2643/98 όπως:


  1. μερική επιδότηση εργοδότη για την εύλογη προσαρμογή του χώρου εργασίας,
  2. εκπόνηση προγραμμάτων ενημέρωσης εργοδοτών και
  3. πρόσθετα κίνητρα για τους εργοδότες του ιδιωτικού τομέα όπως επιχορήγηση του πρώτου έτους εργασίας.



Η θέση της ΕΣΑμεΑ στη διαδικασία μονιμοποίησης των συμβασιούχων ατόμων με αναπηρία


Το θέμα των συμβασιούχων ατόμων με αναπηρία, που εργάζονται σε Υπουργεία, Ν.Π.Δ.Δ., ΔΕΚΟ, Δημοτικές, Κοινοτικές και Αναπτυξιακές Επιχειρήσεις Δήμων καλύπτοντας πάγιες και διαρκείς ανάγκες, αποτέλεσε μείζον θέμα για την Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία που με επιστολές της προς τον Υπουργό Εσωτερικών Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης αλλά και με Υπόμνημά της προς την Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας ζητούσε να συμπεριληφθούν ειδικές διατάξεις για τα άτομα με αναπηρία στο υπό επεξεργασία Προεδρικό Διάταγμα.


Συγκεκριμένα η ΕΣΑμεΑ ζητούσε:


  1. Στις ευνοϊκές διατάξεις του σχεδίου του Π.Δ. να συμπεριληφθούν και οι γονείς των ατόμων με αναπηρία με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω.
  2. Στις ευνοϊκές διατάξεις του σχεδίου του Π.Δ. να συμπεριληφθούν και τα άτομα που εργάζονται στις Δημοτικές, Κοινοτικές και Αναπτυξιακές Επιχειρήσεις των Δήμων όλης της χώρας στο πλαίσιο προγραμμάτων του Ο.Α.Ε.Δ.
  3. Να εξαιρεθούν ρητά τα άτομα με αναπηρία καθώς και οι γονείς των ατόμων με αναπηρία με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω από τη διάταξη περί διαδοχικών συμβάσεων, δεδομένου ότι τα περισσότερα άτομα με αναπηρία απασχολούνται μέσω του προγράμματος επιδότησης του Ο.Α.Ε.Δ. (διάρκειας 3 ετών + 1) έχοντας με μία μόνο σύμβαση.

Τελικά με το Προεδρικό Διάταγμα υπ' αριθ. 164 (ΦΕΚ 134/19 Ιουλίου 2004) επιτύχαμε:


  • Στο άρθρο 11 να ενταχθούν τα άτομα με αναπηρία (όχι όμως και οι γονείς ατόμων με αναπηρία) που εργάζονται μέσω των προγραμμάτων του Ο.Α.Ε.Δ.. Επιπλέον το ΥΠ.ΕΣ.Δ.Δ.Α. με εγκύκλιό του διευκρινίζει ότι ειδικά για τα άτομα με αναπηρία αρκεί η ύπαρξη μίας μόνο σύμβασης για την υπαγωγή των ατόμων αυτών στο πεδίο εφαρμογής των διατάξεων του άρθρου 11.



Η θέση της ΕΣΑμεΑ κατά τη διαδικασία ενσωμάτωσης της οδηγίας 2000/78/ΕΚ στην εθνική νομοθεσία


Η ΕΣΑμεΑ συμμετείχε ενεργά στις εργασίες που είχαν λάβει χώρα για την ενσωμάτωση της Οδηγίας 2000/78/ΕΚ "για τη διαμόρφωση γενικού πλαισίου για την ίση μεταχείριση στην απασχόληση και την εργασία" στην εθνική μας νομοθεσία έχοντας καταθέσει προτάσεις τόσο στο Υπουργείο Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας και στην αρμόδια Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή, όσο και στο Υπουργείο Δικαιοσύνης.


Η ΕΣΑμεΑ είχε εκφράσει μάλιστα την ανησυχία της, για την καθυστέρηση της όλης διαδικασίας. Σύμφωνα με το άρθρο 18 της Οδηγίας 2000/78 τα κράτη μέλη θα έπρεπε να θεσπίσουν τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές τους διατάξεις που είναι αναγκαίες για την εφαρμογή της το αργότερο έως τις 2 Δεκεμβρίου 2003. Όμως, όσον αφορά στην εφαρμογή των διατάξεων της Οδηγίας για την καταπολέμηση των διακρίσεων λόγω ηλικίας και αναπηρίας, τα κράτη μέλη μπορούσαν να κάνουν χρήση ενός επιπλέον χρονικού διαστήματος τριών ετών, αρχής γενομένης της 2ης Δεκεμβρίου 2003. Για την Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία η δοθείσα περίοδος παράτασης για την καταπολέμηση των διακρίσεων λόγω αναπηρίας συνιστούσε πράξη διακριτικής μεταχείρισης εις βάρος των ίδιων ατόμων με αναπηρία.


Τελικά η χώρα μας και συγκεκριμένα το Υπουργείο Δικαιοσύνης ξεκίνησε το 2004 την επεξεργασία του Σχεδίου Νόμου για την "Εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχείρισης ανεξαρτήτως φυλετικής ή εθνικής καταγωγής, θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού", μέσω του οποίου ενσωματώνονται στην Εθνική μας Νομοθεσία οι διατάξεις των Οδηγιών 2000/43/Εκ του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 2000 ‘περί εφαρμογής της ίσης μεταχείρισης ασχέτως φυλετικής ή εθνικής καταγωγής’ και 2000/78/Εκ του Συμβουλίου της 27ης Νοεμβρίου 2000 ‘για τη διαμόρφωση γενικού πλαισίου για την ίση μεταχείριση στην απασχόληση και την εργασία’.


Οι παρατηρήσεις / προτάσεις της ΕΣΑμεΑ επί του σχεδίου Νόμου ήταν:


  1. η επέκταση της αρχής της ίσης μεταχείρισης, πέραν του τομέα της απασχόλησης, σε όλους τους τομείς ζωής των ατόμων με αναπηρία. Καταθέσαμε μάλιστα (σε έντυπη και ηλεκτρονική μορφή) το Νόμο που ψηφίστηκε από τη Βουλή του Βελγίου το 2002, ο οποίος ενσωματώνει με τέτοιο τρόπο την Οδηγία 2000/78/Εκ στην εθνική νομοθεσία, ώστε να επιτυγχάνεται η επέκταση της αρχής της ίσης μεταχείρισης και σε άλλους τομείς της ζωής των ατόμων με αναπηρία πέραν του τομέα της απασχόλησης.
  2. η συμπερίληψη στο άρθρο 10 του Σχεδίου Νόμου, που αναφέρεται στις "εύλογες προσαρμογές για τα άτομα με αναπηρία":
    1. του ορισμού της "Εύλογης Προσαρμογής" που αναφέρεται στο προοίμιο της Οδηγίας 2000/78/Εκ, και πιο συγκεκριμένα στο εδάφιο 20 και
    2. του εδαφίου 21 που βρίσκεται στο προοίμιο της Οδηγίας και το οποίο διευκρινίζει με πιο ξεκάθαρο και σαφή τρόπο πότε τα μέτρα εύλογης προσαρμογής συνεπάγονται δυσανάλογη επιβάρυνση για τον εργοδότη.
  3. Στο άρθρο 13 "Κοινωνικός Διάλογος" αναφέρεται ότι η Οικονομική & Κοινωνική Επιτροπή "ενθαρρύνει το διάλογο με μη κυβερνητικές οργανώσεις, οι οποίες έχουν ως καταστατικό σκοπό την καταπολέμηση των διακρίσεων για λόγους θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού", αποκλείοντας ουσιαστικά την ΕΣΑμεΑ, δεδομένου ότι η ΕΣΑμεΑ είναι συνδικαλιστικός φορέας και όχι μη κυβερνητική οργάνωση. Με αυτόν τον τρόπο καταστρατηγείται η ιδιότητα της ΕΣΑμεΑ ως Κοινωνικός Εταίρος της Ελληνικής Πολιτείας για ζητήματα αναπηρίας. Επιπλέον, η ΕΣΑμεΑ δεν συμμετέχει με εκπρόσωπό της στην ΟΚΕ, και κατ' επέκταση δεν μπορεί εκ των πραγμάτων να συμμετέχει στον κοινωνικό διάλογο που βάσει του παρόντος Σχεδίου Νόμου είναι αρμόδια αυτή να ενθαρρύνει.

Συνεπώς η Συνομοσπονδία μας πρότεινε την τροποποίηση του άρθρου ως εξής: "γ.Ενθαρρύνει το διάλογο με μη κυβερνητικές οργανώσεις, οι οποίες έχουν ως καταστατικό σκοπό την καταπολέμηση των διακρίσεων για λόγους θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού. Ειδικά όσον αφορά στην καταπολέμηση των διακρίσεων λόγω αναπηρίας, ενθαρρύνει το διάλογο με την Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες (ΕΣΑμεΑ) και τους φορείς – μέλη αυτής."


Το προαναφερθέν Σχέδιο Νόμου ψηφίστηκε από τη Βουλή των Ελλήνων και ο Ν.3304/05 (ΦΕΚ 16/27–1–05) ενσωματώνει στην εθνική μας νομοθεσία την Οδηγία 2000/78/ΕΚ, χωρίς όμως να έχει συμπεριλάβει τις παρατηρήσεις της ΕΣΑμεΑ.




Η θέση της ΕΣΑμεΑ στη Συνεδρίαση της Εθνικής Επιτροπής για την Απασχόληση στις 30 Ιανουαρίου 2006


Στις 30 Ιανουαρίου 2006 συνεδρίασε η Εθνική Επιτροπή Απασχόλησης. στην οποία συμμετείχε η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία με τον Πρόεδρό της κ. Ι. Βαρδακαστάνη. Κεντρικό θέμα της συνεδρίασης ήταν: "Προτάσεις για εφηρμοσμένες πολιτικές προς την κατεύθυνση της ενίσχυσης της απασχόλησης και της μείωσης της ανεργίας".


Ο Πρόεδρος της Εθνικής Συνομοσπονδίας κ. Ι. Βαρδακαστάνης στην τοποθέτησή του επί του ανωτέρω θέματος, το οποίο αποτελεί κορυφαίο θέμα στη θεματική ατζέντα του αναπηρικού κινήματος, μεταξύ άλλων τόνισε τα ακόλουθα:


Ζήτησε τη θέσπιση ειδικού νόμου για την προώθηση της απασχόλησης για τα άτομα με αναπηρία τονίζοντας ότι η κατοχύρωση της εργασίας αποτελεί βασικό παράγοντα οικονομικής αυτονομίας των ατόμων με αναπηρία, ενίσχυσης της αυτοεκτίμησής τους και ενεργής συμμετοχής τους στην κοινωνία.


Τόνισε ότι δεν είναι δυνατό να χρησιμοποιούνται όμοιες πολιτικές για ανόμοιες κοινωνικές ομάδες και απαίτησε να αποσυνδεθούν τα άτομα με αναπηρία από τον Ν. 2643/98. Στο σημείο αυτό ο Πρόεδρος της Ε.Σ.Α. με Α. διευκρίνισε ότι την αλλαγή του Νόμου το αναπηρικό κίνημα την αντιλαμβάνεται όχι ως εκχώρηση συμφωνημένων, αλλά ως ένα ειδικό νόμο που θα αφορά αποκλειστικά τα προνόμια των ΑμεΑ χωριστά από τις άλλες κατηγορίες που καλύπτει αυτή τη στιγμή ο Ν. 2643/98.


Τόνισε ότι για το σχεδιασμό μέτρων προς την κατεύθυνση της ενίσχυσης της απασχόλησης και της μείωσης της ανεργίας που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία απαιτείται η ανάπτυξη ευρύτερου κοινωνικού διαλόγου με τη συμμετοχή όλων των κοινωνικών εταίρων.


Την αντίθεση του αναπηρικού κινήματος με κατηγορηματικό τρόπο εξέφρασε ο κ. Ι. Βαρδακαστάνης στο αίτημα του ΣΕΒ για περιορισμό του ποσοστού των υποχρεωτικών προσλήψεων.


Επεσήμανε ότι από τη μεταπολίτευση έως σήμερα καμία κυβέρνηση δεν είχε στο επίκεντρό της πολιτικές για την προώθηση στην αγορά εργασίας και την καταπολέμηση της ανεργίας των ατόμων με αναπηρία παρ' όλες τις θετικές προθέσεις τους.


Τόνισε ότι τα μέτρα για την βελτίωση της απασχόλησης και της ένταξης των ατόμων με αναπηρία στην αγορά εργασίας απαιτούν το σχεδιασμό και την υλοποίηση συνδυασμένων πολιτικών για την ίση μεταχείριση, την καταπολέμηση των διακρίσεων, την ποσόστωση κλπ. μέσω της θέσπισης ενός ενιαίου νομικού πλαισίου.


Ο Πρόεδρος της Ε.Σ.Α. με Α. επεσήμανε με έμφαση ότι ο συνταγματικός νομοθέτης κατά την πρόσφατη αναθεώρηση του Συντάγματος της χώρας στην παρ. 6 του άρθρου 21 περιλαμβάνει συγκεκριμένα τη συνταγματική επιταγή της θέσπισης μέτρων και πολιτικών για την επαγγελματική ένταξη των ατόμων με αναπηρία.


Ο Υπουργός Απασχόλησης κ. Παναγιωτόπουλος κατά την ανακοίνωση των συμπερασμάτων αυτής της Συνεδρίασης προς τους δημοσιογράφους δήλωσε ότι ένα από τα συμπεράσματα που εξήχθησαν ήταν η κατάρτιση ειδικού νόμου για την απασχόληση και την καταπολέμηση των διακρίσεων των ατόμων με αναπηρία.


Στο πλαίσιο αυτής της Επιτροπής αποφασίστηκε η συγκρότηση ειδικής ομάδας για την εφαρμογή πολιτικών προς την κατεύθυνση της ενίσχυσης της απασχόλησης και της μείωσης της ανεργίας για τα άτομα με αναπηρία.




Απόφαση της Εκτελεστικής Γραμματείας για αποχή των εκπροσώπων της ΕΣΑμεΑ από τις Επιτροπές του 'Αρθρου 9 και από την Κεντρική Επιτροπή του Ν.2643/98


Η Εκτελεστική Γραμματεία της Ε.Σ.Α.μεΑ, στη συνεδρίαση της 11ης Απριλίου 2006, συζήτησε διεξοδικά τα θέματα που αφορούν στην απασχόληση των ατόμων με αναπηρία. Στη συζήτηση τέθηκαν, μεταξύ άλλων, για πολλοστή φορά τα θέματα που αφορούν στο N.2643/98.



Τα μέλη της Ε.Γ. με δεδομένη τη στασιμότητα των διαδικασιών ολοκλήρωσης της προκήρυξης των θέσεων του άρθρου 3 του έτους 2004 και της έκδοσης της προκήρυξης των θέσεων του άρθρου 2, παρ’ όλες τις έντονες πιέσεις που έχει ασκήσει επί μακρό χρονικό διάστημα προς την εκάστοτε πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Εργασίας και της Διοίκησης του Ο.Α.Ε.Δ., καθώς και την κατάθεση εμπεριστατωμένων προτάσεων που θα οδηγήσουν στην αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου, αποφάσισε ομόφωνα ως ένδειξη διαμαρτυρίας να προβεί στην αποχή των εκπροσώπων της Συνομοσπονδίας από τις Επιτροπές του Άρθρου 9 και της Κεντρικής Επιτροπής του νόμου, έως ότου ο Υπουργός Απασχόλησης ανακοινώσει:



  • τη ρητή δέσμευσή του για την άμεση ανακοίνωση των αποτελεσμάτων της προκήρυξης των θέσεων του άρθρου 3 του N.2643/98,
  • τη ρητή δέσμευσή του για την άμεση έκδοση της προκήρυξης των θέσεων του άρθρου 2 του N.2643/98,
  • τον ορισμό άμεσης συνάντησης με το Προεδρείο της Ε.Σ.Α.μεΑ. για την έναρξη διαλόγου για όλα τα θέματα που αφορούν στη λήψη ουσιαστικών μέτρων και πολιτικών για την ένταξη των ατόμων με αναπηρία στον τομέα της απασχόλησης.


Επίσης, η Ε.Γ. αποφάσισε να πραγματοποιηθούν κινητοποιήσεις στις έδρες των Α'/Βάθμιων Επιτροπών του Ν.2643/98 με ευθύνη των εκπροσώπων της Συνομοσπονδίας σ' αυτές καθώς επίσης και στην έδρα του Υπουργείου Απασχόλησης. Η κινητοποίηση θα πραγματοποιηθεί μέσα μήνα Μάιο και εφόσον φυσικά δεν ανταποκριθεί θετικά η ηγεσία του Υπουργείου Απασχόλησης στα αιτήματα που έχουμε υποβάλλει.




Υπόμνημα της ΕΣΑμεΑ προς το Υπουργείο Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας: «Ν.2643/98: Η ελπίδα για την απασχόληση των ατόμων με αναπηρία που τείνει να γίνει Νόμος – φάντασμα»


Το Υπουργείο Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας στο κείμενο θέσεων στο πλαίσιο της διαβούλευσης για την κατάρτιση του προγράμματος για την ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού, αποδέχεται σχετική έρευνα της ΕΣΥΕ-2003 βάσει της οποίας το 84% των ατόμων με αναπηρία βρίσκεται εκτός εργατικού δυναμικού. Αυτό και μόνο το γεγονός δημιουργεί μεγάλη ανασφάλεια στα άτομα με αναπηρία και τις οικογένειές τους, που αν και αποτελούν το 10% του πληθυσμού της χώρας, υφίστανται τη διακριτική μεταχείριση και τον κοινωνικό αποκλεισμό σε όλες τις εκφάνσεις της καθημερινής ζωής.


Μοναδικό όπλο των ατόμων με αναπηρία στην Ελλάδα προκειμένου να κερδίσουν ισότιμη μεταχείριση με τους υπόλοιπους συμπολίτες τους στον ζωτικής σημασίας τομέα της απασχόλησης αποτελεί ο Ν.2643/98, ο οποίος όμως μέχρι σήμερα εφαρμόζεται πλημμελώς. Περίτρανη απόδειξη αποτελούν οι αδικαιολόγητες καθυστερήσεις των διαδικασιών ολοκλήρωσης της προκήρυξης των θέσεων του άρθρου 3 (δημόσιος τομέας) του Ν.2643/98 του έτους 2004, καθώς και της δημοσίευσης της προκήρυξης των θέσεων του άρθρου 2 (ιδιωτικού και ευρύτερου δημόσιου τομέα) για τα έτη 2004 και 2005.


Η κατάσταση αυτή επιδεινώνεται ακόμη περισσότερο με την απαράδεκτη θέση των εργοδοτών, οι οποίοι ζητούν την κατάργηση της υποχρεωτικής πρόσληψης και αναγκαστικής τοποθέτησης των ατόμων με αναπηρία στις εν λόγω θέσεις εργασίας. Παράλληλα απαιτούν και μείωση του ποσοστού των προσλαμβανόμενων στον ιδιωτικό τομέα κάτω του 2% που ανέρχεται σήμερα, κρίνοντάς το ως ιδιαίτερα υψηλό για τα ευρωπαϊκά δεδομένα, τη στιγμή που σε χώρες όπως η Γερμανία φτάνει το 5% και στη Γαλλία είναι 6%.


Ο ασυνεπής τρόπος με τον οποίο έχει εφαρμοστεί ο Ν.2643/98 από την ψήφισή του έως σήμερα, δημιουργεί την υποψία αν όχι τη βεβαιότητα ότι σχετίζεται με την πίεση που ασκούν οι εργοδοτικές οργανώσεις στην κυβέρνηση και η οποία έχει επιλέξει την παρελκυστική τακτική της αργόσυρτης εφαρμογής.


Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία υποστηρίζει τη θέσπιση ξεχωριστού νόμου για την απασχόληση των ατόμων με αναπηρία. Τη θέση αυτή της Συνομοσπονδίας, για τη θέσπιση ειδικού νόμου, υποστηρίζει άλλωστε και ο Συνήγορος του Πολίτη με την Έκθεσή του για το Ν.2643/98 που δημοσιοποιήθηκε το 2005.


Το αναπηρικό κίνημα της χώρας διεκδικεί δυναμικά την ικανοποίηση βασικών αιτημάτων ως προς το ζήτημα της εφαρμογής του Ν.2643/98 για τα άτομα με αναπηρία και τις οικογένειές τους. Συγκεκριμένα:


  • 'Αμεση έκδοση των αποτελεσμάτων της προκήρυξης του έτους 2004 των θέσεων του άρθρου 3 του Ν. 2643/98,
  • 'Αμεση δημοσίευση της προκήρυξης των θέσεων του άρθρου 2 του Ν. 2643/98,
  • 'Αμεση συγκρότηση Επιτροπής για την κατάρτιση ειδικού νόμου για την επαγγελματική αποκατάσταση των ατόμων με αναπηρία, που αποτελεί άλλωστε και δέσμευση της Εθνικής Επιτροπής Απασχόλησης,
  • Τη ρητή δέσμευση σας ότι δεν θα θιγεί ο βασικός κορμός του Ν.2643/98, αναγκαστική τοποθέτηση, υποχρεωτική πρόσληψη, αντικειμενική διαδικασία μοριοδότησης κλπ.

Μέχρι αυτή τη στιγμή συνεχίζεται η αποχή των εκπροσώπων μας από τις Επιτροπές του άρθρου 9 και από την Κεντρική Επιτροπή του Ν.2643/98. Η αποχή θα συνεχιστεί έως ότου ληφθούν ουσιαστικά μέτρα για την καταπολέμηση της ανεργίας και του κοινωνικού αποκλεισμού των ατόμων με αναπηρία. Κρίνεται δε, απαράδεκτο το γεγονός ότι εν λόγω οι Επιτροπές συνεδριάζουν και αποφασίζουν για θέματα που αφορούν στα άτομα με αναπηρία ερήμην των ίδιων των ατόμων με αναπηρία και των οικογενειών τους. Θεωρούμε ότι στο θέμα αυτό θα έπρεπε να υπάρχει περισσότερη ευαισθησία από πλευράς του Υπουργείου Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας.